Χτίσιμο κηρηθρών

//Χτίσιμο κηρηθρών
Χτίσιμο κηρηθρών2019-01-13T15:55:12+00:00

Project Description

Χτίσιμο κηρηθρών. Υπάρχουν χειρισμοί για γρήγορο χτίσιμο;

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Ένα από τα σημαντικότερα πράγματα που έχει να σκεφτεί ο μελισσοκόμος κάθε χρόνο, είναι το χτίσιμο των κηρηθρών για την ανάπτυξη του μελισσοκομείου του. Οι φρεσκοχτισμένες κηρήθρες είναι μια πολύτιμη περιουσία για τον κάθε μελισσοκόμο. Η έλλειψή τους δυσκολεύει πολύ τους χειρισμούς που έχουμε να κάνουμε ιδιαίτερα την εποχή της άνοιξης. Χωρίς νέες κηρήθρες δεν μπορεί να γίνει ανάπτυξη του μελισσοκομείου μας. Αναγκαστικά λοιπόν το χτίσιμο των νέων κηρηθρών αποτελεί μια από τις προτεραιότητες του μελισσοκόμου. Το ποιό συνηθισμένο ερώτημα που ακούγεται είναι “Μπορώ να χτίσω πολλές κηρήθρες εύκολα και γρήγορα; Υπάρχει κάποιος ειδικός χειρισμός;” Ας πάρουμε τα πράγματα λοιπόν από την αρχή. Η ίδια η μέλισσα μας δίνει την απάντηση εφόσον την μελετήσουμε και καταλάβουμε το πως λειτουργεί.

Οι λόγοι που θέλουμε να έχουμε φρεσκοχτισμένες κηρήθρες είναι καταρχήν για να αντικαταστήσουμε τις παλιές και μαύρες με καινούργιες και για την ανάπτυξη των μελισσιών όταν δεν έχουμε άλλες χτισμένες οπότε και αναγκαστικά πρέπει να χτίσουμε.

Για την ιστορία θα αναφέρουμε κάποια τεχνικά χαρακτηριστικά. Το καθε φύλλο κηρήθρας αποτελείται από 3450 κελιά από την κάθε πλευρά του, σύνολο 6900 κελιά και από τις δύο πλευρές. Από πλευράς χωρητικότητας μια κηρήθρα μπορεί να φιλοξενήσει 6900 κελιά γόνου, 3000γρ μέλι, 1100γρ γύρης και 2000 μέλισσες. Για να χτίσουν οι μέλισσες μια κηρήθρα χρειάζονται 110-120γρ κεριού. 

Σύμφωνα με την άποψη πολλών ειδικών, οι κηρήθρες πρέπει να αντικαθιστώνται κάθε τρία χρόνια ώστε να μην δημιουργούνται προβλήματα στο μελίσσι όπως η μετάδοση ασθενειών και η μη κανονική ανάπτυξη των μελισσών που θα γεννηθούν και θα εκκολαφθούν μέσα σε αυτό.

Πως παράγεται όμως το κερί με το οποίο χτίζει η μέλισσα;

ΚΗΡΟΓΟΝΟΙ ΑΔΕΝΕΣ

Οι μέλισσες για να χτίσουν χρησιμοποιούν τους κηρογόνους  αδένες. Το αδενικό σύστημα της μέλισσα αποτελείται από 13 αδένες (ενδοκρινείς, εξωκρινείς, σιαγονικοί, υποφαρυγγικοί, σιελογόνοι, αδένας του δηλητηρίου, αδένας Koschevnikov, αδένας Nasanov, αδένας Dufour, κηρογόνοι αδένες, αδένες Arnhart, επιδερμικοί αδένες, μεταξογόνοι αδένες) που ο καθένας έχει τον δικό του ρόλο. Οι κηρογόνοι αδένες αποτελούνται από 4 ζεύγη αδένων και βρίσκονται από τον 4ο εως τον 7ο κοιλιακό στερνίτη της εργάτριας μέλισσας. Κάθε κηρογόνος αδένας αποτελείται από 10.000-20.000 κύτταρα, τα οποία παράγουν το κερί. Το κερί είναι διαυγές υγρό, το οποίο στερεοποιείται αμέσως και σχιματίζει μικρά άχρωμα λέπια στην επιφάνεια του κάθε αδένα. Για την παραγωγή ενός κιλού κεριού οι μέλισσες χρειάζονται περίοπου 8,4 κιλά μέλι. Επίσης γνωρίζουμε ότι για να χτίσουν οι μέλισσες μια κηρήθρα χρειάζονται 110-120γρ κεριού. Το μέλι(ή υποκατάστατο αυτού) που χρειάζεται για να δημιουργηθούν τα 110γρ είναι ένα κιλό.

ΠΟΙΑ ΜΕΛΙΣΣΙΑ ΧΤΙΖΟΥΝ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ

Αφού εξηγήσαμε πως παράγουν οι μέλισσες το κερί ας δούμε ποιές μέλισσες διαθέτουν τους κηρογόνους αδένες. Οι κηρογόνοι αδένες είναι αναπτυγμένοι μόνο σε εργάτριες μέλισσες ηλικίας 12-20 ημερών, ενώ στ0 υπόλοιπο της ζωής τους αδρανούν. Συμπεραίνουμε λοιπόν ότι ένα μελίσσι για να ξεκινήσει να χτίζει θα πρέπει να υπάρχουν πολλές νεαρές μέλισσες (χτίστρια μέλισσα ή κηρηθροποιός). Όσο μεγαλύτερο είναι ένα μελίσσι τόσες περισσότερες νεαρές μέλισσες υπάρχουν, οπότε μπορεί να μας χτίσει και περισσότερες κηρήθρες.

Θέλουμε όμως ένα μεγάλο και δυνατό μελίσσι να μας χτίσει πολλά κεριά; Αυτό εξαρτάται από τους χειρισμούς του κάθε μελισσοκόμου και το πλάνο του για την νέα χρονιά. Γνωρίζουμε ότι όσα περισσότερα πλαίσια μας χτίσει ένα μελίσσι θα πέσει σε απόδοση μελιού όταν θα πάμε σε μια ανθοφορία για συλλογή. Άρα καλό θα ήταν τα παραγωγικά μας μελίσσια να μην τα βάζουμε να χτίζουν πολλά φύλλα κηρήθρας και ταλαιπωρούνται άσκοπα.

Σκοπός του κάθε μελισσοκόμου είναι να μπορεί να διαχειρίζεται το μελισσοκομείο του γνωρίζοντας πότε θα συμπέσει η πλήρης ανάπτυξη του μελισσιού με την κύρια ανθοφορία που θέλει να εκμεταλλευτεί. Γνωρίζοντας αυτό μπορεί να κάνει τους κατάλληλους χειρισμούς ώστε να επιβραδύνει ή να επισπεύσει την ανάπτυξη. Ένας από τους πολλούς χειρισμούς που μπορούμε να κάνουμε είναι να προσθέσουμε φύλλα κηρήθρας ώστε να επιβραδύνουμε το μελίσσι μας. Αυτή είναι μια από τις σημαντικότερες εργασίες του μελισσοκόμου. Βρήκαμε αυτό το βιντάκι στο διαδίκτυο από την άμάδα της BEEZEUS που μας περιγράφουν το πότε ένα μελίσσι είναι έτοιμο για μια ανθοφορία. Το βρήκαμε ενδιαφέρον και σας το προτείνουμε.

ΠΟΤΕ ΧΤΙΖΕΙ ΕΝΑ ΜΕΛΙΣΣΙ

  • Εποχή: Η εποχή που χτίζει ένα μελίσσι είναι η άνοιξη. Κατά τους ανοιξιάτικους μήνες τα μελίσσια χτίζουν εντονότερα κηρήθρες οπότε ο κάθε μελισσοκόμος πρέπει να το εκμεταλλευτεί ώστε να αντικαταστήσει τις παλιές, μαύρες. Η τάση για χτίσιμο είναι εντονότερη κατα το δεύτερο κύμα ανθισης την άνοιξη που συμπίπτει με την ανθοφορία της κερασιάς, ροδακινιάς, δανασκηνιάς και αγριράδικου. Η τάση των μελισσιών για χτίσιμο είναι περιορισμένησε άλλες εποχές.

  • Θερμοκρασία: Οι μέλισσες ξεκινούν να χτίζουν όταν η θερμοκρασίες είναι πάνω από 10 βαθμούς και εντονότερα όταν η θερμοκρασία κεπεράσει τους 15 βαθμούς.

  • Άφθονη νεκταροέκκριση: Οι μέλισσες χτίζουν μόνο όταν υπάρχει άφθονη νεκταροέκκριση και σταματούν όταν αυτή διακοπεί.

  • Διαθέσιμος χώρος: Όταν υπάρχει περιορισμός διαθέσιμου χώρου για την αποθήκευση των τροφών και οι μέλισσες δε βρίσκουν χώρο για να αποθηκεύσουν το νέκταρ, το κρατούν περισσότερο στον πρόλοβό τους. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να δραστηριοποιούνται εντονότερα οι κηρογόνοι αδένες τους.Αν δεν υπάρχει χώρος, συνεχίζουν να παράγουν κερί υπό την μορφή λεπιών, τα οποία όμως πέφτουν στη βάση της κυψέλης ανεκμετάλλευτα.

  • Ύπαρξη γύρης: Οι μέλισσες διεγείρονται ιδιαίτερα όταν συλλέγουν φράσκια γύρη. Χημικές ουσίες της γύρης διεγείρουν την έκκριση κεριού.

  • Παρουσία γόνου: Όταν δεν υπάρχει γόνος οι μέλισσες δεν χτίζουν.

  • Απουσία βασίλισσας: Ορφανά μελίσσια δεν χτίζουν κηρήθρες.

  • Αριθμός νεαρών μελισσών: Όσο περισσότερες νεαρές μέλισσες έχει ένα μελίσσι τόσο περισσότερες κηρήθρες θα χτίσει.

ΑΝΘΟΦΟΡΙΕΣ ΠΟΥ ΧΤΙΖΟΥΜΕ

Γενικότερα οι εποχή που χτίζει το μελίσσι είναι η άνοιξη. Κυριότερες ανθοφορίες που μπορούμε να χτίσουμε πολλά πλαίσια είναι η κερασιά, ροδακινιά, πορτοκαλιά, ελαιοκράμβη, ακακία, παλιούρι και τέλος καστανιά. Μετά το τέλος και της καστανιάς ουσιαστικά το μελίσσι στατατά το κτήσιμο διότι κύριος σκοπός του δεν είναι η ανάπτυξη αλλά η συλλογή μελιού. Θα ήταν φρόνιμο να αναφέρουμε ότι η ανθοφορία της ελαιοκράμβης είναι ιδανική για χτίσιμο αλλά είναι και επικίνδυνη διότι “τρελαίνει” τα μελίσσια και τα δημιουργεί τάσεις σμηνουργίας, οπότε θέλει πολύ προσοχή!

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Με βάση όλα τα παραπάνω μπορούμε να καταλήξουμε σε μερικά γενικά συμπεράσματα:

  1. Όσο και αν ψάξαμε στην διεθνή βιβλιογραφία δεν υπάρχει κάποιος χειρισμός που μπορεί να κάνει ο μελισσοκόμος για να χτίσει περισσότερες κηρήθρες. Είναι καθαρά θέμα όλων τον παραπάνω προϋποθέσεων που αναφέραμε.
  2. Ο μοναδικός τρόπος με τον οποίο μπορούμε να χτίσουμε σχετικά γρήγορα και πολλά κεριά είναι η ¨μέθοδος της μετάγγισης του μελισσιού”. Περισσότερα σχετικά με την συγκεκριμένη μέθοδο μπορείτε να διαβάσετε εδώ
  3. Όταν η φύση βοηθά και έχουμε μια καλή ανθοφορία, αυτό που μπορούμε να κάνουμε είναι να βοηθήσουμε το μελίσσι τροφοδοτόντας το με σιρόπι 1:1. Με κάθε κιλό σιρόπι τα μελίσσια θα χτίσουν 110-120γρ κεριού. 
  4. Όταν τροφοδοτούμε με σκοπό να μας χτίσουν οι μέλισσες κεριά πρέπει δώσουμε το σιρόπι με τρόπο ώστε να το πάρουν όσο το δυνατόν γρηγορότερα οι μέλισσες. Το δίνουμε εσωτερικά της κυψέλης με κάποιο πιάτο ή εσωτερικό τροφοδότη πλαίσιο και όχι σε μπουκάλι.
  5. Το φύλλο κηρήθρας τοποθετείται πάντα μετά από το τελευταίο πλαίσιο γόνου και πριν τις τροφές. Δεν βάζουμε ποτέ άχτιστο φύλλο ενδιάμεσα του γόνου διότι στρεσάρουμε το μελίσσι πάρα πολύ.
  6. Ένα μελίσσι που θα μας χτίσει πολλά κεριά δεν θα έχει αργότερα καλή απόδοση σε κάποια νομή που θα πάμε για συλλογή μελιού. Γενικότερα ότι κερδίζουμε σε κηρήθρες το χάνουμε σε μέλι. Πάντα κάπου κερδίζουμε και κάπου χάνουμε.
  7. Στις παραφυάδες δεν δίνουμε ποτέ χτισμένες κηρήθρες. Βάζουμε να χτίσουν τις δικές τους ώστε τον επόμενο χρόνο να είναι τα παραγωγικά μας μελίσσια. Η μόνη περίπτωση που μπορούμε να δώσουμε σε μια παραφυάδα χτισμένα πλαίσια είναι όταν θέλουμε να την εκμεταλλευτούμε την ίδια χρονιά και θέλουμε να την ετοιμάσουμε για την κύρια ανθοφορία.
  8. Η καλής ποιότητας κηρήθρες γίνονται ευκολότερα αποδεκτές από το μελίσσι και ξεκινάει να τις χτίζει γρηγορότερα.
  9. Δεν βάζουμε ποτέ πολλά άχτιστα φύλλα μαζί στο μελίσσι διότι το στρεσάρουμε και δεν κερδίζουμε τίποτα. Το μόνο που θα καταφέρουμε είναι να το “ανοίξουμε” και να μην μας χτίσει ομοιόμορφες και καλοχτισμένες κηρήθρες. Το μελίσσι το κρατάμε πάντα σφυχτό. 

Ελπίζουμε να βρήκατε ενδιαφέρον το άρθρο μας και να καλύψαμε κάποιες από τις απορίες σας.

Η διαχειριστική ομάδα της Beeλογική